توسط : 
در تازهترین تحولات اخبار هوش مصنوعی، دانشمندان دانشگاه کمبریج موفق به طراحی اولین واکسن جهان با کمک کامل هوش مصنوعی شدهاند. این واکسن که به عنوان یک «سوپر آنتیژن» شناخته میشود، قابلیت محافظت در برابر خانواده گستردهای از ویروسهای کرونا را دارد و میتواند جلوی شیوع ویروسهایی را بگیرد که از حیوانات به انسان منتقل میشوند و پتانسیل ایجاد همهگیری بعدی را دارند.
پروفسور جاناتان هینی، از دانشگاه کمبریج، در این باره گفته است: «ما همیشه عقب هستیم، اما حالا سعی میکنیم جلوتر از منحنی حرکت کنیم.» این پروژه اولین موردی است که در آن بخش کلیدی واکسن (آنتیژن) به طور کامل توسط هوش مصنوعی طراحی شده و سپس در انسان آزمایش شده است. هوش نیوز در پوشش اخبار هوش مصنوعی، این دستاورد را نقطه عطفی در استفاده از فناوریهای نوین برای حل چالشهای جهانی سلامت میداند.
چگونگی کارکرد این واکسن هوشمند
معمولاً واکسنها بر اساس سویه فعلی ویروس طراحی میشوند، اما ویروسها به سرعت جهش پیدا میکنند و واکسنها نیاز به بهروزرسانی مداوم دارند. مانند واکسنهای کووید و آنفلوانزای فصلی. پژوهشگران کمبریج رویکرد متفاوتی اتخاذ کردند. آنها کدهای ژنتیکی شناختهشده از انواع مختلف ویروسهای کرونا را که از برنامههای نظارت جهانی جمعآوری شده بود، جمعآوری کردند. سپس هوش مصنوعی این دادهها را تحلیل کرد و یک آنتیژن «سوپر» طراحی نمود که سیستم ایمنی را به گونهای آموزش میدهد که بتواند در برابر کل خانواده ویروسها، حتی در صورت جهش یا انتقال جدید از حیوانات، مقاومت ایجاد کند.
آنتیژن بخش مهمی از واکسن است که سیستم ایمنی بدن یاد میگیرد به آن حمله کند. پروفسور هینی تأکید کرده که این فناوری «همه ما را شگفتزده کرده» و «شگفتانگیز است که با آن چه کارهایی میتوان برای خیر بشریت انجام داد.»
تاکنون آزمایشهای اولیه روی ۳۹ نفر انجام شده که هدف اصلی آن بررسی ایمنی واکسن بوده است. مطالعه دوم با حدود ۲۰۰ شرکتکننده در حال انجام است تا اثربخشی آن در آموزش سیستم ایمنی بهتر ارزیابی شود. نتایج اولیه نشاندهنده تأثیر «متوسط اما امیدوارکننده» بر سیستم ایمنی بوده و هیجان زیادی در جامعه علمی ایجاد کرده است.
گسترش به سایر بیماریها
تیم کمبریج همین حالا نیز در حال توسعه واکسنهای مشابه برای آنفلوآنزا (شامل آنفلوآنزای پرندگان H5N1) و تبهای خونریزیدهنده ویروسی مانند ابولا است. این واکسنها میتوانند نیاز به تغییر سالانه واکسن آنفلوآنزا را حذف کنند و در برابر گونههای جدیدی که واکسن فعلی برای آنها وجود ندارد، محافظت ایجاد نمایند.
پروفسور ساول فاوست از دانشگاه ساوتهامپتون که بخشی از آزمایشها را انجام داده، گفته: «این فناوری به طور قابل توجهی بهتر در طراحی واکسن برای ویروسهای در حال تغییر عمل میکند.» پروفسور اندی پولارد از گروه واکسن آکسفورد نیز این رویکرد را «جذاب» و AI را «تغییر بازی» در پژوهش واکسن توصیف کرده است. او معتقد است هوش مصنوعی میتواند با پیشبینی پاسخ ایمنی، توسعه واکسن را بسیار سریعتر کند و جانهای زیادی را نجات دهد.
وزیر علوم بریتانیا، لرد والانس، نیز این پروژه را «داستان موفقیت علمی بریتانیا» نامیده و گفته ترکیب تخصص تحقیقاتی با هوش مصنوعی میتواند واکسنهای جدیدی را برای همه مردم جهان به ارمغان بیاورد.
اهمیت در اخبار هوش مصنوعی
این پیشرفت فقط یک دستاورد پزشکی نیست، بلکه نمادی از قدرت هوش مصنوعی در حل مسائل پیچیده بشری است. در سایت هوش نیوز که مرجعی برای اخبار هوش مصنوعی به شمار میرود، بارها تأکید شده که ابزارهای AI نه تنها سرعت نوآوری را افزایش میدهند، بلکه امکان طراحی راهحلهایی را فراهم میکنند که انسان به تنهایی قادر به آن نبود. از تحلیل دادههای ژنتیکی عظیم گرفته تا طراحی مولکولهای جدید، هوش مصنوعی در حال بازتعریف مرزهای علم است. این نشاندهنده پیشرفت علم هوش مصنوعی در پزشکی است.
با این حال، هنوز راه درازی تا تأیید نهایی و تولید گسترده باقی مانده. چالشهایی مانند اثربخشی بلندمدت، ایمنی در جمعیتهای مختلف و مسائل اخلاقی مربوط به استفاده از AI در پزشکی وجود دارد. اما امیدها بالاست که این فناوری بتواند در آینده نزدیک، پاسخگوی تهدیدات همهگیری باشد.
پژوهشگران تأکید دارند که این واکسن «تغییر اساسی» در نحوه آمادگی برای همهگیریها ایجاد میکند. در حالی که جهان هنوز خاطره تلخ کووید-۱۹ را به یاد دارد، چنین نوآوریهایی نوید آیندهای امنتر را میدهند.
