
هوش نیوز – اتحادیه NBA (انجمن ملی بسکتبال؛ بزرگترین تیم بسکتبال جهان) وارد عصر داوری هوشمند میشود. آدام سیلور، کمیسر لیگ بسکتبال حرفهای آمریکا، اعلام کرد که این لیگ در حال برنامهریزی برای پیادهسازی یک سیستم داوری خودکار مبتنی بر هوش مصنوعی برای تشخیص خطاهای خروج توپ (Out-of-Bounds) و تعیین مالکیت توپ است.
این فناوری با استفاده از دوربینهای متعدد پرسرعت که در اطراف زمین نصب میشوند و الگوریتمهای پیشرفته هوش مصنوعی، در کسری از ثانیه تشخیص میدهد که توپ آخرین بار به کدام بازیکن یا بخش بدن برخورد کرده است. سیلور این سیستم را به فناوری معروف «هاکآی» (Hawk-Eye) در تنیس تشبیه کرد که سالهاست به صورت خودکار خطوط را تشخیص میدهد.
جنجال داوری که تصمیم را تسریع کرد
اعلام این خبر بلافاصله پس از یک صحنه جنجالی در بازی پنجم فینال کنفرانس غرب بین اکلاهماسیتی تاندر و سنآنتونیو اسپرز انجام شد. در اواخر کوارتر سوم، داوران توپ را به ویکتور ومبانیاما (سنتر اسپرز) نسبت دادند، در حالی که تصاویر آهسته به وضوح نشان میداد توپ از پای چت هولمگرن (فوروارد تاندر) خارج شده بود. این تصمیم بحثبرانگیز باعث شد تاندر با نتیجه ۳-۲ پیش بیفتد و اعتراضات گستردهای را برانگیزد.
سیلور تأکید کرد که هدف اصلی، حذف کامل اشتباهات انسانی در دسته خطاهای «عینی» مانند خروج توپ است. او گفت: «ما به سمت سیستمی حرکت میکنیم که این دسته از تصمیمات کاملاً خودکار و آنی باشند. بازیکنان فقط باید به بازی ادامه دهند.»
همکاری با هاکآی از سال ۲۰۲۳
NBA از سال ۲۰۲۳ همکاری چندسالهای با شرکت Hawk-Eye Innovations (زیرمجموعه سونی) آغاز کرده است. این partnership پس از چندین سال تست در لیگ تابستانی و برخی سالنهای NBA شکل گرفته و از فناوری ردیابی نوری سهبعدی بهره میبرد.
در حال حاضر، بررسی خروج توپ تنها از طریق چالش مربی (Coach’s Challenge) امکانپذیر است و هر تیم فقط یک چالش اولیه دارد. اما با ورود هوش مصنوعی، این فرآیند به صورت لحظهای و بدون توقف انجام خواهد شد.
داوران انسانی همچنان ضروری هستند
سیلور تأکید کرد که داوران انسانی همچنان مسئولیت خطاهای نیازمند قضاوت situational مانند فولها (Fouls) و برخوردهای فیزیکی را بر عهده خواهند داشت. او توضیح داد: «تماس بدنی در تقریباً هر بازی رخ میدهد، اما این به معنای فول بودن آن نیست. تصمیمگیری در این موارد همچنان به تجربه انسانی نیاز دارد.»
لیگ NBA هنوز زمان دقیق اجرای گسترده این سیستم را اعلام نکرده، اما سیلور گفت حرکت در این جهت «نسبتاً سریع» خواهد بود. NBA همچنین مرکز بازبینی پیشرفتهای در Secaucus نیوجرسی دارد که تمام ۳۰ سالن را پوشش میدهد.
تأثیرات گستردهتر
این ابتکار NBA میتواند الگویی برای سایر ورزشها باشد. پیش از این، تنیس از خطکش الکترونیکی، فوتبال از فناوری نیمهخودکار آفساید و بیسبال نیز از سیستم خودکار balls-and-strikes در سال ۲۰۲۶ استفاده کرده یا خواهد کرد.
ورود هوش مصنوعی به داوری بسکتبال نه تنها دقت تصمیمگیری را به شکل چشمگیری افزایش میدهد، بلکه ریتم بازی را حفظ کرده و تجربه تماشاچیان و بازیکنان را بهبود میبخشد. این تحول یکی از بزرگترین تغییرات تکنولوژیک در تاریخ ورزش حرفهای به شمار میرود.
هوش نیوز – با ادامه پیشرفتهای هوش مصنوعی در ورزش، به زودی شاهد تحولات بیشتری در سایر لیگهای بزرگ خواهیم بود.

