
به گزارش رسانه هوش نیوز (وبسایت رسمی اخبار هوش مصنوعی)، آمریکا و چین در حال ایجاد یک کانال ارتباطی دوجانبه برای اطلاعرسانی درباره حوادث مرتبط با هوش مصنوعی هستند؛ اقدامی که نشان میدهد رقابت فناوری میان دو کشور در حوزه AI، همزمان با همکاری برای مدیریت برخی ریسکهای مشترک همراه شده است.
ایده اولیه این سازوکار از سوی واشنگتن مطرح شد. اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، پس از مذاکرات با هِ لیفِنگ، معاون نخستوزیر چین، اعلام کرد که آمریکا پیشنهاد ایجاد یک «سازوکار اطلاعرسانی» برای حوادث هوش مصنوعی با پیامدهای امنیت ملی را به چین ارائه کرده است.
هدف از این سازوکار آن است که اگر یک حادثه جدی مرتبط با هوش مصنوعی رخ داد، دو کشور بتوانند بدون تأخیر اطلاعات لازم را با یکدیگر به اشتراک بگذارند و از تبدیل یک حادثه فناورانه به یک بحران امنیتی یا سیاسی جلوگیری کنند.
چرا حوادث AI به کانال اضطراری نیاز دارند؟
با پیشرفتهتر شدن مدلهای هوش مصنوعی و افزایش استفاده از عاملهای خودمختار، احتمال وقوع حوادثی که فراتر از مرزهای یک کشور اثر میگذارند، بیشتر مورد توجه دولتها قرار گرفته است.
برای مثال، یک سیستم هوش مصنوعی میتواند در شرایط خاص رفتار غیرمنتظرهای از خود نشان دهد، یک مدل پیشرفته بهطور غیرمجاز در اختیار بازیگران دیگر قرار گیرد یا یک عامل خودمختار در حملات سایبری مورد استفاده قرار بگیرد.
در چنین شرایطی، تشخیص اینکه یک رخداد ناشی از خطای فنی، سوءاستفاده یک بازیگر غیردولتی یا اقدامی عمدی بوده است، میتواند دشوار باشد. نبود ارتباط مستقیم میان دولتها نیز میتواند خطر سوءبرداشت و واکنشهای زنجیرهای را افزایش دهد. کارشناسان پیشتر نیز بر ضرورت ایجاد یک کانال اختصاصی برای ارتباط سریع آمریکا و چین درباره چنین حوادثی تأکید کرده بودند.
این کانال به معنای پایان رقابت آمریکا و چین نیست
ایجاد چنین سازوکاری به معنای کاهش رقابت فناورانه میان واشنگتن و پکن نیست. آمریکا و چین همچنان در زمینههایی مانند تراشههای پیشرفته، زیرساخت محاسباتی، مدلهای هوش مصنوعی و توسعه فناوریهای پیشرفته با یکدیگر رقابت میکنند.
با این حال، ماهیت برخی ریسکهای AI باعث شده است که حتی رقبای راهبردی نیز به کانالهایی برای مدیریت حوادث احتمالی نیاز داشته باشند.
در واقع، منطق این سازوکار بیشتر بر مدیریت بحران استوار است تا همکاری گسترده فناورانه. هدف این نیست که دو کشور درباره مسیر توسعه AI به توافق برسند؛ بلکه قرار است در صورت وقوع یک حادثه جدی، امکان برقراری ارتباط سریع و انتقال اطلاعات وجود داشته باشد.
سازوکار اضطراری AI چگونه میتواند عمل کند؟
جزئیات کامل نحوه فعالیت این کانال هنوز بهطور عمومی مشخص نشده است. با این حال، پیشنهادهای کارشناسی درباره چنین سازوکاری بر چند موضوع اصلی تأکید دارند: مشخص بودن آستانه وقوع حادثه، تعیین افراد و نهادهای مسئول برای اطلاعرسانی و ایجاد امکان انتقال سریع اطلاعات فنی.
یکی از پیشنهادهای مطرحشده این است که چنین کانالی تنها برای شرایط اضطراری استفاده نشود و دو کشور از طریق ارتباطات معمول نیز رویههای مشترک خود را آزمایش کنند. این موضوع میتواند باعث شود در زمان وقوع یک حادثه واقعی، مسیر ارتباطی از قبل آماده باشد.
همچنین، از آنجا که حوادث AI ممکن است ماهیتی کاملاً فنی داشته باشند، حضور کارشناسان فنی در کنار مقامهای دیپلماتیک میتواند برای تفسیر درست رخدادها اهمیت داشته باشد.
یک تغییر مهم در مدیریت ریسک هوش مصنوعی
اهمیت این تحول فقط در ایجاد یک کانال ارتباطی میان آمریکا و چین نیست. این اقدام نشان میدهد که با افزایش توانایی مدلهای هوش مصنوعی، مدیریت ریسک AI به بخشی از روابط بینالملل و امنیت فناوری تبدیل شده است.
در گذشته، رقابت میان دو کشور عمدتاً بر سر اینکه چه کسی مدل قدرتمندتر، تراشه پیشرفتهتر یا زیرساخت محاسباتی بیشتری در اختیار دارد متمرکز بود. اکنون یک پرسش جدید نیز مطرح شده است: اگر یکی از این سیستمها دچار حادثهای شود که پیامدهای آن از مرزهای یک کشور فراتر برود، دولتها چگونه باید با یکدیگر ارتباط برقرار کنند؟
ایجاد کانال ارتباطی برای حوادث AI تلاشی برای پاسخ به همین پرسش است؛ تلاشی که میتواند در آینده به بخشی از سازوکارهای بینالمللی مدیریت ریسک فناوریهای پیشرفته تبدیل شود.
به این ترتیب، رقابت آمریکا و چین در حوزه هوش مصنوعی وارد مرحلهای شده است که در کنار رقابت بر سر توانمندیهای AI، مدیریت ریسکهای مشترک نیز به یک ضرورت تبدیل میشود.

